Τον Ιούλιο που μας έρχεται, συμπληρώνονται 90 χρόνια από τη γέννηση του Μίκη Θεοδωράκη. Σε μια εκδήλωση που θα γίνει προς τιμήν του, με αφορμή την εργατική πρωτομαγιά, ο Σάκης Ρουβάς πρόκειται να ερμηνεύσει το “Άξιον Εστί”. Οι αντιδράσεις είναι πολλές. Μάλιστα το blog που αυτοπροσδιορίζεται ως η ιστοσελίδα του θεοδωρακισμού, καλεί σε μποϋκοτάζ της συναυλίας.

cover mikis

Ο Θεοδωράκης έχει γίνει γνωστός όχι μόνο για τις μουσικές του συνθέσεις, που είναι διεθνώς αναγνωρισμένες, αλλά και για την πολιτική του δράση στα χρόνια των Δεκεμβριανών, του Εμφυλίου, της δικτατορίας. Ακόμα και το ίδιο το έργο του ποινικοποιήθηκε από τη χούντα. Ο Θεοδωράκης μελοποίησε ποίηση ποιητών όπως ο Ελύτης, ο Σεφέρης, ο Νερούδα, καθιστώντας με αυτό τον τρόπο έργα όπως αυτά, προσιτά για τον κάθε απλό πολίτη, που μάλιστα εκείνη την εποχή δεν είχε την πολυτέλεια της μόρφωσης.

Στο οργισμένο κείμενο, η υπογράφουσα ως “Μια φίλη του Θεοδωρακισμού”, αφού εξυμνεί το αναμφισβήτητα καλλιτεχνικά και νοηματικά μεστό έργο του Μίκη Θεοδωράκη, καταλήγει στη σκληρή διαπίστωση πως, ‘αν τραγουδήσει ο Ρουβάς το Άξιον Εστί θα έχουμε παραδεχτεί ότι η Χούντα νίκησε’ . Ωστόσο είναι εύκολο να διακατεχόμαστε από μία προκατάληψη για το Σάκη Ρουβά, αλλά παραλείπουμε τις ατασθαλίες προηγούμενων ερμηνευτών των έργων του Μίκη Θεοδωράκη.

Ας μιλήσουμε για τον φαινομενικά πιο αψεγάδιαστο, Γρηγόρη Μπιθικώτση. Μια από τις πιο εκφραστικές φωνές της Ελλάδας, που έχει αγγίξει το λαϊκό αίσθημα. Κι όμως, το 1967 ο Γρηγόρης Μπιθικώτσης ερμήνευσε τον “Ύμνο της Επαναστάσεως” και δεν εννοούμε άλλη από την επανάσταση της 21ης Απριλίου. Υπάρχει μάλιστα μια επιστολή του Θεοδωράκη προς τον Μπιθικώτση, στην οποία τον παρακαλεί να αλλάξει γνώμη και να μην το κάνει. Ωστόσο ο Μπιθικώτσης συνέχισε και έκανε καριέρα, ενώ για το Θεοδωράκη ακολούθησαν φυλακές, βασανιστήρια, εξορίες.

Δεν είναι όμως σκοπός να διερευνήσουμε το ήθος και την πολιτική στάση του κάθε ερμηνευτή. Ούτε αρμοδιότητά μας να κρίνουμε αν καλλιτεχνικά ο Ρουβάς μπορεί να ερμηνεύσει καλά, ένα έργο πολύ διαφορετικό από όσα τον έχουμε συνηθίσει. Πολύ περισσότερο τη στιγμή που δεν του έχουμε δώσει την ευκαιρία να το αποδείξει.

DARRA-photo

Η αντίφαση που αναδεικνύεται είναι ότι σήμερα η μουσική του Θεοδωράκη έχει αποκτήσει μια απόσταση από τη βάση της κοινωνίας που δεν της αντιστοιχεί. Υιοθετώντας ένα παλιότερο σχολιασμό της Σαλαμάνδρας, κανένας από αυτούς που διαμαρτύρονται δε θίγεται όταν τέτοια τραγούδια ερμηνεύονται από μια φαντασμένη τραγουδίστρια, που αν φωνάξεις στο δρόμο “Μονσερά Καμπαγιέ” είναι σίγουρο πως θα στρέψει το βλέμμα της προς εσένα, την οποία έχει επιβάλει ως “ποιοτική” τραγουδίστρια ο Δημήτρης Παπαδημητρίου, ενώ οι δυο τους κοσμούν και κίτρινα δημοσιεύματα. Γιατί δεν έχουμε πρόβλημα με το lifestyle τύπου Φωτεινή Δάρρα αλλά έχουμε με το lifestyle τύπου Σάκη Ρουβά.

Εν τέλει, το πρόβλημα είναι το πόσο κενή έννοια μπορεί να γίνει ο πολιτισμός όταν δεν χτιστεί με προσοχή σε στέρεες βάσεις. Όταν δε δίνεται η ευκαιρία σε νέους καλλιτέχνες με ταλέντο και μουσική παιδεία να προβάλουν τα έργα τους και να κριθούν. Όταν στο χώρο της τέχνης προβάλλεται πρωτίστως η εικόνα. Καμία εντύπωση λοιπόν όταν το Άξιον Εστί γράφεται στις εφημερίδες κάτω από μεγάλες φωτογραφίες του Σάκη Ρουβά.

Σχόλια

X