Φανταστείτε, μετά από 3.000 χρόνια, να έχετε πεθάνει –που θα έχετε πεθάνει, δυστυχώς- και το σώμα σας να εκτίθεται διατηρημένο στις προθήκες ενός μουσείου. Διατηρημένο μετά από 3.000 χρόνια είναι μεγάλη κουβέντα. Και σαν να μη φτάνει αυτό, κανείς να μην έχει την παραμικρή ιδέα για το ποιος ήσασταν. Ούτε ένα όνομα, ούτε ένα χαρακτηριστικό να μην έχει επιβιώσει στο χρόνο, για να αποδείξει ότι υπήρξατε. Και σαν να μην φτάνει ούτε και αυτό, επιστήμονες να μελετούν και να ξαναμελετούν και να συγγράφουν για το ποιος μπορεί να ήσασταν. Και όλο και να αφαιρούν λίγο ιστό από το στομάχι, κανένα νυχάκι από τα δάχτυλα των ποδιών, μέχρι να αποφανθούν. Συγγενείς να ερωτηθούν μήπως έχασαν κάποιο νεκρό από τον οικογενειακό τους τάφο, δεν θα έχουν απομείνει –δυστυχώς και για αυτούς.

Και φανταστείτε τώρα κάτι ακόμα χειρότερο: όταν τελικά οι επιστήμονες καταλήξουν στις έρευνες, να υποστηρίξουν ότι ήσασταν ένα κάθαρμα που προσπάθησε να δολοφονήσει τον πατέρα του, επειδή ήταν βασιλιάς και εσείς εποφθαλμιούσατε τον θρόνο του. Ε όχι, αυτά δε γίνονται…

Και όμως, κάπως έτσι –μέσες, άκρες- έχει η ιστορία για τον Άγνωστο Άνδρα Ε. Πρόκειται για την μούμια που βρέθηκε το 1881, κατά τύχη –όπως γίνεται κάθε σπουδαία ανακάλυψη- μέσα σε ένα λάκκο, ενταφιασμένη δίπλα σε φαραώ και επιφανείς άνδρες στην Κοιλάδα των Τάφων, περιοχή κοντά στο σημερινό Λούξορ.

Πολλοί ήταν οι λόγοι που τράβηξαν το ενδιαφέρον των αρχαιολόγων στην ασυνήθιστη μούμια. Τι εννοούμε, καταρχάς, συνηθισμένη μούμια: σ’ ένα ταριχευμένο σώμα, όσο και να ψάξετε δεν θα βρείτε ούτε ένα άντερο, πέραν της καρδιάς, όπως επίσης δε θα βρείτε και τον εγκέφαλο, τον οποίο εξανάγκαζαν σε  “έξοδο” από το κρανίο, με ένα σύστημα πίεσης, από τη μύτη. Ξέρω, είναι κάπως αηδιαστικό αλλά δεν ήταν θέμα βίτσιου. Το σώμα έπρεπε να διατηρηθεί όσο το δυνατόν καλύτερα γιατί σ’ αυτό θα επέστρεφε η ψυχή και θα ζούσε αιώνια. Ο Άγνωστος Άνδρας Ε, όμως, όχι μόνο βρέθηκε με τα ζωτικά του όργανα –όχι και τόσο ζωτικά, βέβαια- αλλά και η μέθοδος ταρίχευσής του ήταν εξαιρετικά πρόχειρη.

moumia

Επιπλέον, στην Αρχαία Αίγυπτο οι αποθανόντες βασιλείς είχαν χαραγμένα παντού τα ονόματά τους, σε μνημεία, στους τάφους τους και κάποιες φορές ακόμα και στο λινό ύφασμα της περιτύλιξής τους, σα να λέμε στο σάβανό τους. Όπως πολύ σωστά καταλαβαίνετε, αν είχε σωθεί οποιαδήποτε ένδειξη σχετικά με την ταυτότητα του Αγνώστου Άνδρα Ε, δε θα χρειαζόταν να τον αποκαλούνε με το “καλλιτεχνικό” του.

Το πιο περίεργο και εξαιρετικά ενδιαφέρον σχετικά με αυτό τον τύπο είναι η έκφραση του προσώπου του. Τα χαρακτηριστικά του προδίδουν αγωνία, στοιχείο που οδήγησε τους μελετητές να υποθέσουν ότι ο θάνατός του ήταν αποτέλεσμα εσκεμμένης ασφυξίας, πνιγμός, δηλητηρίαση ή το ακόμα καλύτερο σενάριο, που ήθελε το δυστυχή να είχε θαφτεί ζωντανός.

Κάποιοι παλαιότεροι ερευνητές υποστήριξαν ότι επρόκειτο για πολιτική δολοφονία, συνδέοντας τον  Άγνωστο Άνδρα Ε με το Χετταίο πρίγκιπα Ζανάνζα, ο οποίος στάλθηκε στην Αίγυπτο από τον πατέρα του, για να αποκαταστήσει τη χήρα του Τουταγχαμών. Δεν πρόλαβε, όμως, ούτε να φτάσει στην Αίγυπτο, ούτε να απολαύσει τις χαρές της συζυγικής κλίνης και το κυριότερο –άλλωστε γι αυτό τον “έφαγαν”- ούτε να γευτεί την εξουσία του θρόνου.

Κάποιοι άλλοι, πιστοί στις μικρές χαρές της αρχαιολογίας, έκαναν λόγο για ανθρωποθυσία. Γενικά, στους αρχαιολόγους δώστους ανθρωποθυσία και πάρτους την ψυχή. Αλλά και αυτό το σενάριο ναυάγησε και ίσως μάλλον γι’ αυτό το λόγο ξαμολήθηκαν πάλι να αναζητούν τον τάφο του Μεγάλου Αλεξάνδρου.

moumia2

 Πριν ένα χρόνο περίπου, μια άλλη μούμια έφερε στο φως στοιχεία για τη δική μας μούμια. Το ταριχευμένο σώμα του Ραμσή του Γ’, που ήταν ενταφιασμένο στον ίδιο λάκκο με τον Άγνωστο Άνδρα Ε, υποβλήθηκε σε αξονική. Επιβεβαιώθηκε η θεωρία ότι ο Ραμσής ο Γ’ δολοφονήθηκε από συνωμότες. Δεν δηλητηριάστηκε από δάγκωμα οχιάς, όπως πιστευόταν, αλλά από θανατηφόρο τραυματισμό στο λαιμό. Αρχαία έγγραφα επιβεβαιώνουν ότι η βασίλισσα Τίι, μια από τις πολλές συζύγους – παλλακίδες του Ραμσή του Γ’, οργάνωσε πραξικόπημα εναντίον του, με σκοπό να τον δολοφονήσει ώστε να τον διαδεχθεί στο θρόνο ο γιός της Πενταβέρε.

Εξετάσεις DNA έδειξαν ότι το σώμα του Ραμσή του Γ’ και του Άγνωστου Άνδρα Ε μοιράζονται το ίδιο Y χρωμόσωμα και 50% του γενετικού τους υλικού, στοιχεία που οδηγούν σε οικογενειακή συγγένεια και μάλιστα, σε μια τυπική σχέση πατέρα -γιου. Πιστεύεται, λοιπόν, ότι ο Άγνωστος Άνδρας Ε είναι ο Πενταβέρε, ο οποίος αφού συνωμότησε εναντίον του φαραώ εξαναγκάστηκε σε θάνατο. Μάλλον, τον άφησαν να διαλέξει το δηλητήριο της αρεσκείας του, μια άτυχη επιλογή, όπως αποδείχτηκε εκ των υστέρων, φτάνει μόνο να δείτε το πρόσωπό του. Όμως, επειδή ήταν μέλος της βασιλικής οικογένειας δεν μπορούσαν να ατιμάσουν το πτώμα και έτσι το ταρίχευσαν πρόχειρα.

Αν και η θεωρία αυτή δεν είναι πλήρως αποδεκτή από όλους τους αρχαιολόγους, του Αγνώστου Άνδρα Ε του κόλλησε η ρετσινιά του συνωμότη. Όσο για τη ψυχή του παραμένει αμφίβολο το αν θα καταδεχτεί να κατοικήσει αιώνια σε ένα τόσο κακοταριχευμένο σώμα.

Σχόλια

Αρθρογράφος

Νίκη Μαυροειδή

Η Νίκη Μαυροειδή είναι πτυχιούχος του τμήματος «Ανώτερης Σερβιτορικής» και κάτοχος του εμπειρικού μεταπτυχιακού «Εργασία πίσω από την μπάρα και αλκοολισμός: Βίοι Παράλληλοι». Πρόκειται να υποβάλλει τη διατριβή της: «Δεν έπηξε το αφρόγαλα. Ε! και τι έγινε;». Ονειρεύεται ότι, όταν με το καλό, αποικιστεί ο πλανήτης Άρης και χτιστεί το πρώτο Θέατρο, θα γίνει η ισόβια πρωταγωνίστριά του.

Σχετικά Άρθρα

X