Αυτήν την εβδομάδα δεν θα είναι το περιεχόμενο κάποιας φωτογραφίας που θα μας προβληματίσει. Η σκέψη μας θα σταθεί σε άλλα ερείσματα, αυτά που προσφέρει η τεχνοτροπία.

01

ΠορτραίτοτουSergey Prokudin-Gorskii

Η πρώτη έγχρωμη φωτογραφία λέγεται πως τραβήχτηκε το 1861 από τον Thomas Sutton. Ωστόσο, κοιτώντας συλλογές πρώιμων εγχρώμων φωτογραφιών, ήταν τα έργα του χημικού και φωτογράφου, γεννημένου στην Ρωσική Αυτοκρατορία το 1863 , Sergey Prokudin-Gorskii. Ο Prokudin-Gorskii ανέπτυξε μία καινοτόμο για την εποχή του τεχνική έγχρωμης φωτογράφησης γύρω στο 1900 και αργότερα, από το 1909 ως το 1915, έτυχε την υποστήριξης του τσάρου Νικολάου του Β’, οπότε και γύριζε τη χώρα φωτογραφίζοντας τοπία, μέσα μεταφοράς και ανθρώπους στη δουλειά. Η επανάσταση τον έσπρωξε στην εξορία, απ’ όπου έκανε και το τελευταίο του ταξίδι, το 1944.

Φυσικά το χρώμα στις αρχές του 20ου αιώνα δεν ερχόταν εύκολα. Χρειαζόταν μία σύνθετη διαδικασία, που απαιτούσε μεταχείριση ειδικών πρακτικών, τόσο κατά τη σύλληψη του θέματος, όσο και κατά την εμφάνιση. Ο φωτογράφος έπρεπε να τραβήξει το θέμα με μία ειδική φωτογραφική μηχανή 3 παραλλήλων φακών, ο καθένας με διαφορετικό φίλτρο βασικού χρώματος (μπλε, κόκκινο, πράσινο). Έπειτα, κατά την εμφάνιση, συνέθετε τις τρεις εικόνες σε μία, παράγοντας εν τέλει τα χρώματα που βλέπουμε και στο φυσικό μας περιβάλλον.

Έγχρωμες φωτογραφίες τέτοιας παλαιότητας μας ανοίγουν ένα μοναδικό παράθυρο στο παρελθόν. Μπορεί αυτό να έχει χρώμα στην ανάμνησή μας ή στα παλαιά έργα Τέχνης και τέχνεργα, ωστόσο η φωτογραφία, με την υψηλή της πιστότητα και την ,θεωρητικά αντικειμενική, αναπαράσταση του θέματός της, δημιουργεί μία αίσθηση εξαιρετικής εγγύτητας με την στιγμή σύλληψής της.

02

Νομάδα, στολισμένη, μπροστά στο σπίτι της. (γιουρτ)

Ξαφνικά μπροστά μας ξεδιπλώνεται μία μικρή αποκάλυψη. Μπορεί οι δεκαετίες γύρω από την αλλαγή του αιώνα να έχουν αποχρώσεις του γκρι στη συνείδησή μας, ωστόσο τέτοια τεκμήρια μας θυμίζουν πως οι άνθρωποι έβλεπαν από πάντα τον κόσμο με ελάχιστες, αν όχι χωρίς, διαφορές απ’ ότι τον βλέπουμε σήμερα.

Οι αισθήσεις είναι και αυτές μέρος της ανθρώπινης φύσης , μιας ανθρώπινης φύσης, διαχρονικής, που την συναπαρτίζουν παρόμοια συναισθήματα και προβληματισμοί, ανησυχίες, ελπίδες και αγώνες, φιλοδοξίες  και έριδες. Είναι τέτοιοι άνθρωποι που πρέπει να αναζητούμε πίσω από τα γεγονότα, είτε κοιτώντας πίσω, αναλύοντας το παρελθόν, είτε μπροστά, σχεδιάζοντας για το μέλλον. Είναι οι σκέψεις, οι πράξεις, οι πρακτικές και οι σχέσεις των ανθρώπων που τους θέτουν σε μία συνεχή εσωτερική αλληλεπίδραση, είτε άμεσα, είτε με τη διαμεσολάβηση υλικών( τεχνολογίας) και άυλων τεχνέργων  (θεσμών).

Απλώς μία μικρή παρακίνηση, από μία άποψη που αξιώνει να βάλει το μικρό της λιθαράκι στο να δούμε τα πράγματα λίγο πιο ανθρώπινα. Ψάξτε τους ανθρώπους λοιπόν.

Καλό Σαββατοκύριακο!

03

Το μοναδικό έγχρωμο πορτραίτο του LeonTolstoy.

Φωτογραφίες: Περισσότερο υλικό από τον Sergeii Prokudin-Gorsky μπορείτε να βρείτε στην ιστοσελίδα της βιβλιοθήκης του Κονγκρέσου, στο τμήμα της συλλογής Prokudin-Gorsky. Βρίσκω τις φωτογραφίες του εξαιρετικές και μακάρι να μπορούσα να περιλάβω περισσότερες στο άρθρο. Συνέχεια στο www.loc.gov/exhibits/empire/. Σημειωτέον, οι φωτογραφίες που έχουν αναρτηθεί δεν έχουν υποστεί ψηφιακή βελτίωση, απ’ όσο μπορώ να γνωρίζω. Μπορείτε να διαπιστώσετε σημάδια της τεχνικής σε τοπικούς αποχρωματισμούς.

(3/3/2012)

Σχόλια

Αρθρογράφος

Αλέξανδρος Βάκουλας

Σπούδασε Ιστορία και Φιλοσοφία της Επιστήμης στο Ε.Κ.Π.Α. Κάνει το μεταπτυχιακό του στην Ιστορία και Φιλοσοφία των Επιστημών και της Τεχνολογίας, με εστίαση στο πεδίο «Επιστήμη, Τεχνολογία, Κοινωνία». Έχει ασκηθεί σε κρατικούς νομοθετικούς και γνωμοδοτικούς θεσμούς, ενώ ασχολείται ενεργά με προγράμματα μη τυπικής εκπαίδευσης. Τα ερευνητικά του ενδιαφέροντα περιλαμβάνουν την αλληλεπίδραση τεχνολογιών παραγωγής ενέργειας και κοινωνίας, τη σχέση τεχνολογίας και φύλου και την εφαρμοσμένη ηθική. Στον ελεύθερο χρόνο του κυνηγάει εικόνες από πόλεις της Ευρώπης, απλώνει τα βήματά του σε νέους προορισμούς και χώνεται σε δίσκους και αρχεία, ψάχνοντας καλή μουσική.

Σχετικά Άρθρα

X