Γράφει ο Αντρέας Μπελεγρής 

Ο Ρινόκερος του Ιονέσκο, όπως σε όλα τα μεγάλα έργα, το περιεχόμενό του στηρίζεται σε μια πολύ απλή ιδέα. Ο ήρωας προσπαθεί να επιβιώσει από μια κατάσταση που όλοι οι άλλοι γύρω του εκπίπτουν από την ανθρώπινη φύση, στη ζωώδη. Γίνονται ένας ένας ρινόκεροι. Ο ήρωας, όμως, αντιστέκεται να μη μολυνθεί. Αποτελεί τον θρίαμβο της λογικής επάνω στον σκοταδισμό, του πολιτισμού επάνω στην κτηνωδία.

Έγραψε ο Ιονέσκο σχετικά:

“ένα έργο που αντιτίθεται σε κάθε μαζική υστερία, σε κάθε επιδημία, που καλύπτεται κάτω από την καλύπτρα της λογικής και των ιδεών, αλλά που δεν παύει να είναι κοινωνική αρρώστια, της οποίας οι ιδεολογίες, στην πραγματικότητα, είναι το «άλλοθι». […] Σκέφτηκα, απλούστατα, πως αυτό που έπρεπε να αποδείξω ήταν η μηδαμινότητα κάθε τρομερού συστήματος. Συστήματα που μας καθοδηγούν, παρασύρουν τους ανθρώπους, τους αποκτηνώνουν και ύστερα τους καταντάνε σκλάβους”.

Ο μεγάλος συγγραφέας αναφερόταν σαφώς στον ναζισμό. Αναφερόταν σε όλες εκείνες τις νοητικές επιδημίες που προκειμένου να επιβιώσουν – όπως και οι φυσικές- στρέφονται ενάντια στην ανθρώπινη ζωή. Η επιδημία που καλύπτεται κάτω από την “καλύπτρα της λογικής” αποτελεί μια συμβολική, νοητική επιδημία που οδηγεί τον άνθρωπο στη σκλαβιά και όχι στην ελευθερία. Ή αλλιώς: που οδηγεί τον άνθρωπο στον θάνατο, στο τέλος της ζωής.

Τον πρωταγωνιστή αυτού του έργου ανέλαβε να παίξει ο ηθοποιός κ. Σερβετάλης. Εν μέσω μιας αληθινής επιδημίας το έργο μπορούσε να αποτελέσει ένα κοινωνικό σχόλιο απέναντι στον σκοταδισμό, τη μοιρολατρία, τη συνωμοσιολογία . Θα μπορούσε να εξελιχθεί ως μια καταγγελία σε όσα παράλογα ζούμε τον τελευταίο καιρό. Η πραγματική λογική που στρέφεται εναντίον σε ότι καλύπτεται κάτω από την “καλύπτρα της λογικής”. Ο θρίαμβος της ζωής. Γιατί η νίκη επί του θανάτου – ή εν πάση περιπτώσει, η συνεχής διεκδίκηση της νίκης – αναδύεται από τον ορθό λόγο ως το τελικό ζητούμενο. Επί το χριστιανικότερο, δε, “ο Θεὸς τῶν πνευμάτων καὶ πάσης σαρκός, ὁ τὸν θάνατον καταπατήσας”.

Ο κ. Σερβατάλης αποφάσισε να εγκαταλείψει την παράσταση γιατί δεν θέλει να παίζει μόνο μπροστά σε εμβολιασμένους. Είναι μια επιλογή που δείχνει ότι αγνόησε το έργο που κλήθηκε να πρωταγωνιστήσει. Αγνόησε, φυσικά, και τους συναδέλφους του που μένουν άνεργοι.

Απέρριψε τα μέτρα της λογικής και προτίμησε την “καλύπτρα”. Μπροστά στη διεκδίκηση της νίκης επί του θανάτου, έπεσε θύμα της νοητικής επιδημίας που απλώνεται γύρω μας παράλληλα με τη φυσική, και μεταμορφώθηκε σε Ρινόκερο.

 

Διαβάστε επίσης:

Για τον Άρη Σερβετάλη